Shift Lock of Caps Lock uitschakelen

Het is je beslist al eens overkomen: je hapert per ongeluk aan de Shift Lock- of Caps Lock-toets, en voor je het in de gaten hebt, heb je drie regels tekst in hoofdletters getypt. Als zoiets gebeurt tijdens een typewedstrijd, dan betekent dat heel wat tijdverlies alvorens je alles weer hersteld hebt. Kostbare aanslagen gaan op die manier verloren.

En dat terwijl je die Caps Lock in de praktijk eigenlijk (bijna) nooit gebruikt. Want zeg nu zelf, wanneer heb je nog eens een volledige regel in hoofdletters moeten typen? De Caps Lock is een anachronisme geworden, een reliek uit het schrijfmachinetijdperk, toen het gebruik van hoofdletters zowat de enige manier was om tekst te benadrukken.

Tegenwoordig doen we dat anders. In tussenkopjes en op andere plaatsen waar we de aandacht van de lezer willen trekken, gebruiken we cursief, vet, een ander lettertype, grotere tekens of zelfs een hip kleurtje. Alles in hoofdletters zetten is heel erg ouderwets. Dat doen we eigenlijk niet meer. En willen we toch een kopje, een titel, een kop- of voettekst in kapitalen hebben, dan passen we gewoon een stijl toe die alles automatisch in hoofdletters plaatst.

Als die Caps Lock dan in de praktijk eigenlijk bijna nooit gebruikt wordt, dan is het des te jammerder dat die toets ons tijdens een wedstrijd in de problemen kan brengen wanneer we er per ongeluk op drukken.

Als we de Caps Lock nu eens voorgoed zouden kunnen uitschakelen? Of naar de andere kant van het toetsenbord zouden kunnen verhuizen, waar we er niet per ongeluk aan kunnen haperen? Welnu: dat kan. Hieronder leg ik uit wat Windows-gebruikers daaraan kunnen doen. (Als je een MacOS- of Linux-gebruiker bent, zul je even moeten googelen voor de juiste instructies.)

Via een eenvoudige aanpassing in het register van Windows kun je het gedrag van de Caps Lock- of Shift Lock-toets aanpassen. De hele procedure staat beschreven op How-To Geek, een website met tal van interessante computerweetjes (op die site vinden overigens ook MacOS-gebruikers alle nodige uitleg).

Als je geen echte computergeek bent en het niet aandurft om handmatige aanpassingen aan het register te doen – om het register aan te passen moet je heel goed weten wat je doet, of het kan behoorlijk fout gaan, en wij zijn niet verantwoordelijk voor gebeurlijke ongevallen! – dan kun je eenvoudig deze scripts downloaden:

KeyboardMappings.zip

In het zip-bestand vind je een aantal reg-bestanden. Dat zijn kleine bestanden met instructies voor wijzigingen aan het register. Je kunt ze uitvoeren door erop te dubbelklikken. Elk van die bestandjes doet iets. Hieronder een overzicht van de reg-bestanden en wat ze precies doen:

KillCapsLock.reg schakelt Caps Lock uit

SwitchCapsToScrollLock.reg schakelt Caps Lock uit en maakt Scroll Lock de nieuwe Caps Lock

ChangeCapsToControl.reg verandert Caps Lock in Ctrl

ChangeCapsToShift.reg verandert Caps Lock in Shift

DisableKeyboardRemap.reg maakt bovenstaande aanpassingen weer ongedaan

Wil je helemaal komaf maken met de Caps Lock, dan gebruik je KillCapsLock.reg. Denk je dat je de Caps Lock af en toe toch nog nodig zult hebben, dan kun je de Caps Lock-functie toewijzen aan een andere toets die je nooit gebruikt: de Scroll Lock. Die toets vind je normaal gezien ergens rechtsboven. Hij zit zo ver weg dat je er nooit per ongeluk op zult drukken. Wil je na wat experimenteren toch liever alles terug normaal hebben, gebruik dan DisableKeyboardRemap.reg om de oorspronkelijke werking van de Caps Lock te herstellen.

Let op: na het aanpassen van het register zul je nog niet meteen verandering merken. Je moet de computer opnieuw opstarten om de aanpassingen in werking te laten treden.

Voor het aanbrengen van wijzigingen aan het register van Windows (en dus ook voor het uitvoeren van reg-bestanden) heb je administrator-rechten nodig. Het register wijzigen doe je uiteraard helemaal op eigen risico. Veel succes ermee!

Dubbele spaties

Een veel gemaakte fout bij het overtypen van een tekst is dat je twee spaties typt in plaats van één. De spatiebalk is een van de toetsen die je het vaakst gebruikt. Na ieder woord typ je immers een spatie. Althans, dat is de bedoeling, want hoe vaak gebeurt het niet dat je per ongeluk twee spaties na elkaar typt?

Als je LibreOffice gebruikt, kun je bij de AutoCorrectie-opties van Writer aangeven dat er nooit twee spaties na elkaar mogen komen. Typ je per ongeluk toch een dubbele spatie, dan zal het programma die tweede spatie gewoon negeren en slechts één spatie in je tekst plaatsen. Op die manier kun je tijdens een wedstrijd wellicht enkele spatiefouten vermijden. Niet iedereen heeft er last van, maar mensen die weten dat ze af en toe de neiging hebben een dubbele spatie typen, hebben hier zeker baat bij.

Word-gebruikers hebben die mogelijkheid voorlopig niet, want MS Word beschikt jammer genoeg niet over een dergelijke optie.

Je vindt de betreffende optie in LibreOffice Writer als volgt: klik op Extra > AutoCorrectie > Opties voor AutoCorrectie > Dubbele spaties negeren.

LibreOffice is een gratis openbronalternatief voor Microsoft Office. Op typewedstrijden kun je evengoed LibreOffice gebruiken, want het programma laat ook toe om je tekst op te slaan als MS Word-document of als RTF-document, zoals bij het WK van Intersteno vereist is. Ook de GWTB service kan overweg met teksten die je met LibreOffice hebt getypt. Voorlopig moet je je tekst nog opslaan als Word-document (.docx), maar binnenkort krijgt de software een update zodat ook andere bestandsformaten zoals ODT (Open Document Text, het standaard bestandsformaat van LibreOffice Writer) en RTF (Rich Text Format) herkend worden.

Wil je LibreOffice even uitproberen? Je kunt de software downloaden op www.libreoffice.org. Er is ook een Nederlandstalige versie, en er zijn versies voor Windows, Mac OS en Linux.

Punten en hoofdletters

Wanneer je Microsoft Word gebruikt om mee te doen aan het WK tekstproductie of aan een andere wedstrijd computertypen, kijk je best op voorhand eens goed naar de AutoCorrectie-opties van Word. AutoCorrectie is een groep functies die ervoor zorgen dat enkele vaak gemaakte fouten automatisch gecorrigeerd worden en dat bepaalde tekens of afkortingen automatisch vervangen worden.

De makers van Word hebben deze functies ingebouwd om je te helpen, maar soms doen ze meer kwaad dan goed. Als je je niet bewust bent van wat Word allemaal automatisch achter je rug om doet, dan kun je op een typewedstrijd voor onaangename verrassingen komen te staan.

Eén van de opties die standaard aangevinkt staan, is de optie ‘Zinnen met een hoofdletter beginnen’. De optie zorgt ervoor dat iedere zin met een hoofdletter begint, ook als je vergeet de hoofdlettertoets te gebruiken. Met andere woorden: telkens wanneer je een punt, een vraagteken of een uitroepteken typt gevolgd door een spatie, interpreteert Word dat als het einde van een zin. Typ je daarna een nieuw woord en vergeet je de eerste letter met de hoofdlettertoets te typen, dan zal Word er automatisch toch een hoofdletter van maken.

Best handig, zo’n functie, ware het niet dat niet iedere punt aan het einde van een zin staat. In een tekst kunnen natuurlijk ook afkortingen staan, en de punt aan het einde van een afkorting betekent meestal niet het einde van de zin. Typ je bijvoorbeeld: ‘subsidies, bv. bouwpremies’, dan zal Word het woord na de afkorting een hoofdletter geven: ‘subsidies, bv. Bouwpremies’.

Dat is natuurlijk niet de bedoeling. Als je die instelling niet hebt aangepast en je bent je er niet van bewust dat Word je tekst achter je rug om heeft veranderd, dan wordt dat op een wedstrijd als fout aangerekend, terwijl je eigenlijk helemaal geen fout hebt gemaakt!

De makers van Word zijn zich van dit probleem bewust, en daarom hebben ze de mogelijkheid voorzien om met een lijst van uitzonderingen te werken: een lijst van afkortingen waarbij Word na de punt niet automatisch een hoofdletter mag zetten. Het jammere is nu echter, dat de veelgebruikte afkorting ‘bv.’ niet standaard in die lijst staat.

Als gebruiker kun je nu twee dingen doen: ofwel schakel je de functie ‘Zinnen met een hoofdletter beginnen’ uit, zodat Word niet automatisch kleine letters wijzigt in hoofdletters, ofwel vind je de functie toch wel handig en voeg je de afkorting ‘bv.’ toe aan de lijst met uitzonderingen. Aan jou de keuze. Maar in ieder geval zul je een van beide aanpassingen moeten doen, anders krijg je op een wedstrijd mogelijks onterecht een te hoog aantal fouten aangerekend.

Je vindt de AutoCorrectie-opties van Word hier: klik op Bestand > Opties > Controle > AutoCorrectie-opties > AutoCorrectie. Schakel het selectievakje bij ‘Zinnen met een hoofdletter beginnen’ uit of klik op de knop ‘Uitzonderingen’ om de uitzonderingen te beheren.